Jullie cultuur is er
waarschijnlijk al
Veel organisaties denken bij employer branding eerst na over wat ze naar buiten willen vertellen. Logisch, want je wilt natuurlijk helder laten zien wie je bent als werkgever.
Wat ik vaak merk tijdens gesprekken, is dat het interessantste verhaal al lang aanwezig is. Het zit in hoe mensen met elkaar omgaan, in gewoontes waar niemand meer bij stilstaat en in dingen waarvan medewerkers zeggen: “Ja, maar dat is bij ons gewoon normaal.”
Juist daar word ik nieuwsgierig van.
Want iets wat voor jullie heel gewoon voelt, kan voor iemand van buiten precies datgene zijn waardoor die denkt: daar zou ik wel willen werken.
Begin niet met fotograferen, maar met luisteren
Daarom begint een employer-brandingshoot voor mij niet op het moment dat ik mijn camera pak. Vooraf neem ik graag de tijd om samen te ontdekken wat er werkelijk speelt in een organisatie.
Wat maakt jullie herkenbaar als werkgever?
Waar zijn jullie trots op?
Welke mensen maken het bedrijf tot wat het is?
Wat zou iemand moeten voelen wanneer die voor het eerst naar jullie werken-bij-pagina kijkt?
Vaak komt juist aan het einde van zo’n gesprek iets voorbij waarvan iedereen aan tafel denkt dat het nauwelijks het noemen waard is.
En precies daar kan het echte verhaal zitten.
Soms zit het belangrijkste verhaal in iets wat heel gewoon voelt
Tijdens een ontdekkingssessie bij Transportbedrijf De Rooy in Houten gebeurde precies dat.
We hadden al veel besproken toen wat later in het gesprek naar voren kwam hoeveel het bedrijf voor de omgeving doet. Voor hen was dat geen groot verhaal. Het hoorde er gewoon bij.
Net zoals de manier waarop ze met medewerkers omgaan, de betrokkenheid bij elkaar en het feit dat verschillende generaties samen werken.
Dat vond ik juist interessant.
Je kunt op je website natuurlijk schrijven dat je een familiebedrijf bent. Veel sterker wordt het wanneer iemand dat ook kan zien. In een oudere medewerker die een jongere collega op weg helpt, verschillende generaties die samen aan een klus werken, mensen die samen lunchen of de manier waarop een organisatie betrokken is bij de buurt.
Dan hoef je het woord familiebedrijf bijna niet meer uit te leggen.
Zoek naar het gedrag achter de woorden
Dat is voor mij een belangrijk onderdeel van employer-brandingfotografie.
Niet alleen vragen: wat willen jullie vertellen?
Maar vooral ook: waar kunnen we het aan zien?
Cultuur wordt zichtbaar in gedrag.
- Als jullie zeggen dat mensen voor elkaar klaarstaan, hoe ziet dat er dan uit?
- Als jullie korte lijnen hebben, hoe merk je dat?
- Als plezier belangrijk is, waar ontstaat dat plezier dan?
- En als ontwikkeling belangrijk is, wie leert dan van wie?
Luister ook naar de mensen die er iedere dag werken
Een organisatieverhaal komt voor mij niet alleen vanuit directie, HR of communicatie. De mensen die ergens iedere dag werken, weten vaak heel goed waar het echte verhaal zit.
Daarom praten we tijdens een shoot ook met medewerkers.
Waar ben je trots op?
Wat vind je bijzonder aan werken hier?
Wat zou een nieuwe collega echt moeten weten of voelen?
Soms komt daar iets heel praktisch uit. Soms een klein persoonlijk verhaal. En soms wijst iemand ons op iets waar we anders zo aan voorbij waren gelopen.
Dat maakt het beeld uiteindelijk rijker, juist omdat we niet alles van tevoren dichttimmeren.
Niet alles wat belangrijk is, kun je vooraf plannen
Goede voorbereiding vind ik belangrijk. Hoe beter we vooraf weten welke verhalen er spelen, welke mensen belangrijk zijn en waar de beelden voor gebruikt gaan worden, hoe rustiger we tijdens een shoot kunnen werken.
En juist daardoor ontstaat er ruimte voor iets anders: het onverwachte.
Tijdens het fotograferen kijken Monique en ik voortdurend wat er om ons heen gebeurt. Hoe reageren mensen op elkaar? Waar ontstaat ontspanning? Wie zoekt wie vanzelf op? Waar wordt gelachen? Wie helpt een collega zonder dat iemand daarom vraagt?
Sommige momenten duren maar een paar seconden. En toch kan daar soms meer cultuur in zitten dan in een situatie die we vooraf zorgvuldig hebben bedacht.
Echte cultuur hoeft niet perfect te zijn
Authentiek fotograferen betekent voor mij niet dat alles toevallig of rommelig moet zijn. Natuurlijk gebruik ik licht, compositie, kleur, standpunt, beweging en uitsnede om een beeld zo sterk mogelijk te maken. Dat is gewoon mijn vak.
Alleen probeer ik geen werkelijkheid te creëren die er niet is.
Wanneer je medewerkers in situaties zet die ze normaal nooit meemaken, verdwijnt er iets. Hetzelfde gebeurt wanneer alles zo schoon en gestileerd wordt dat niemand zichzelf er nog in herkent.
Dan kan het nog steeds een prachtig beeld zijn, alleen is het niet meer echt van jullie. En voor employer branding is dat verschil belangrijk.
Een toekomstige medewerker voelt meer dan hij bewust ziet
Iemand kent jullie organisatie nog niet zoals jullie die zelf kennen. Misschien ziet die eerst een vacature, klikt daarna door naar de werken-bij-pagina en bekijkt een paar foto’s om een gevoel te krijgen bij de mensen en de sfeer.
En vaak gebeurt er al iets voordat iemand alle teksten heeft gelezen.
Zou ik hier tussen passen?
Dat gevoel kun je niet volledig sturen. Je kunt er wel voor zorgen dat wat iemand ziet eerlijk en herkenbaar is. Niet door jullie organisatie mooier voor te stellen dan ze is, maar door zichtbaar te maken wat er al gebeurt en wat jullie eigen maakt.
Als fotograaf gebruik ik licht, kleur, uitsnede, standpunt en beweging bewust om dat gevoel zo goed mogelijk over te brengen. Niet om iemand iets te laten geloven wat niet waar is, maar om te versterken wat er werkelijk aanwezig is.
Je hoeft niet jullie hele cultuur in één foto te stoppen
Een organisatie bestaat uit meerdere verhalen. Soms ontdekken we tijdens een opdracht één of twee duidelijke thema’s en soms zijn het er vier of vijf.
Dat hoeft allemaal niet in hetzelfde beeld.
Misschien laat één serie zien hoe mensen samenwerken. Een andere serie vertelt iets over hoe verschillende generaties van elkaar leren. Andere beelden gaan meer over vakmanschap, plezier, contact met klanten of betrokkenheid bij de omgeving.
Samen ontstaat er zo een beeldbank waarin verschillende kanten van dezelfde organisatie zichtbaar worden. En dat maakt de beelden niet alleen eerlijker, maar ook veel bruikbaarder.
Uiteindelijk draait het om herkenning
Voor mij hoeft een toekomstige medewerker na het bekijken van jullie werken-bij-pagina niet alles van de organisatie te weten.
Veel belangrijker is dat er iets blijft hangen.
Dit voelt prettig.
Deze mensen komen echt over.
Ik krijg een idee van hoe het hier is.
Misschien zie ik mezelf hier wel tussen staan.
Dat gevoel ontstaat niet door een paar mooie losse foto’s bij elkaar te zetten. Het ontstaat wanneer de beelden samen iets vertellen wat klopt.
En vaak hoef je daarvoor niets nieuws te verzinnen. Je hoeft alleen goed te kijken naar wat voor jullie zo gewoon is geworden dat je bijna vergeten bent hoe bijzonder het eigenlijk is.
